Urso Branco-slachting

Op 1 januari 2002 werden gedetineerden, die wegens doodsbedreigingen van medegevangenen reeds in de beveiligde afdeling van de Urso Branco-gevangenis in Porto Velho (hoofdstad van de deelstaat Rondônia) verbleven, overgeplaatst naar de gewone cellencomplexen. De volgende dag vonden 27 van hen de dood, soms op gruwelijke wijze. Zo werden 5 van hen onthoofd aangetroffen en andere doden kwamen met messteken om het leven. De slachting wordt gezien als de ergste sinds de moordpartij in de Carandiru-gevangenis van São Paulo in 1992, waarbij 111 gedetineerden door politieoptreden de dood vonden.
In totaal zestien gedetineerden werden in staat van beschuldiging gesteld. Gisteren vonden de eerste berechtingen voor een juryrechtbank plaats. De eerste twee verdachten (Michel Alves das Chagas en Anselmo Garcia de Almeida) werden schuldig bevonden en respectievelijk tot 486 en 445 jaar gevangenisstraf veroordeeld (per gedode detineerde resp. 18 en 16,5 jaar). De veroordeelden zeggen onschuldig te zijn en gaan in hoger beroep. Dit mogen zij echter niet in vrijheid afwachten. De rechtszaak wordt gevolgd door een speciale mensenrechtencommissie van de OAS, omdat de Braziliaanse Staat zelf in deze zaak internationaal ter verantwoording is geroepen.
De toenmalige directie van de Urso Branco, verantwoordelijk voor de overplaatsing, is ook wegens moord aangeklaagd en zal na analyse van de door hen getroffen beschermingsmaatregelen worden berecht voor een juryrechtbank.

Nieuw mandaat Frente Amplio in Uruguay

Vandaag zal in Uruguay José 'Pepé' Mujica officieel worden uitgeroepen tot winnaar van de presidentsverkiezingen. Deze werden zondag jongstleden gehouden en leverde een duidelijke overwinning op voor het Frente Amplio, een partij bestaande uit o.a. communisten, sociaal- en christendemocraten en onafhankelijken. De overwinning betekent een voortzetting van de zittende linkse regering, die de afgelopen jaren werd geleid door de populaire Tabaré Vázquez, met een kabinetsbeleid dat gekenmerkt werd door een neoliberale economische koers en de nodige veranderingen op sociaal gebied.
Mujica, gelieerd aan de factie van de MLT-Tupamaros (inderdaad afkomstig uit de stadsguerillabeweging uit de jaren '70 van de twintigste eeuw), zal weinig aan dit sociaal-economische beleid gaan veranderen. Het heeft Uruguay immers geen windeieren gelegd. Mujica is geen aanhanger van de radicaal-linkse lijn van de Venezolaanse agitator Hugo Chávez, maar bevindt zich eerder in het sociaaldemocratische kamp met de Chileense en de Braziliaanse socialisten.
Op mensenrechtengebied zal er in Uruguay niet zo erg veel veranderen. Het land heeft, behalve daar waar het het gevangeniswezen betreft, een redelijk goede staat van dienst op dit terrein. Het historisch hete hangijzer, de beruchte amnestiewet (Lei de Caducidad), werd in oktober, parallel aan de eerste ronde van de presidentsverkiezingen, door middel van een referendum door de Uruguayaanse bevolking in stand gehouden. Het ziet er niet naar uit dat er m.b.t. de amnestiewet op korte termijn nogmaals naar de mening van de bevolking zal worden gevraagd.
Mujica heeft wel beloofd het abortusvraagstuk politiek weer op de agenda te zullen zetten, nadat dit vorig jaar door het parlement werd aangenomen, maar daarna pijnlijk werd getroffen door een veto van president Tabaré Vázquez.
Amnesty International zal zijn regering daar aan houden en er tevens op letten dat de mensonterende omstandigheden waarin gedetineerden in Uruguay zich bevinden zullen worden aangepakt.